Dziecko w spektrum autyzmu nie je z Wami przy stole? Zobacz, co możesz zrobić.
Jeśli Twoje dziecko w spektrum autyzmu unika wspólnych posiłków z rodziną, je osobno, a wybiórczość pokarmowa sprawia, że jego dieta ogranicza się do kilku potraw –zacznij powoli wprowadzać małe zmiany. Jednak zanim zaczniesz działać zrozum mechanizmy stojące za tym zachowaniem.
📍 Dlaczego dziecko w spektrum unika wspólnych posiłków?
Dzieci w spektrum autyzmu często zmagają się z nadwrażliwością sensoryczną, szczególnie na:
-
👃 zapachy (np. intensywne zapachy jedzenia, przypraw),
-
👂 dźwięki (rozmowy, śmiech, sztućce stukające o talerze, szelest opakowań),
-
👁️🗨️ bodźce wizualne (dużo osób, poruszające się talerze, zmiana świateł).
W przypadku dużej rodziny, gwaru przy stole, intensywnych zapachów – układ nerwowy dziecka może być po prostu przeciążony. Wtedy jego reakcją obronną będzie unikanie: ucieczka z kuchni, zamykanie się w pokoju, odmawianie wspólnych posiłków.
💡 Co możesz zrobić jako rodzic? Konkretne strategie i wskazówki
1. 🪟 Zadbaj o przestrzeń sensoryczną
-
Przewietrz pomieszczenie przed posiłkiem – to pomoże złagodzić intensywne zapachy.
-
Zadbaj o spokojniejszą atmosferę: wyłącz telewizor, ogranicz hałas (np. poprzez miękkie podkładki pod talerze).
-
Dziecko może siedzieć w miejscu bardziej oddalonym od środka stołu, z możliwością odejścia, jeśli zajdzie taka potrzeba.
2. 🐢 Wprowadzaj zmiany stopniowo – etapami
Zbyt szybka presja na „zasiadanie do stołu” może zadziałać odwrotnie. Potrzebna jest cierpliwość i plan krok po kroku:
👉 Etap 1: Obecność w pomieszczeniu
Zacznij od tego, by dziecko tylko przebywało w tym samym pomieszczeniu, gdzie je reszta rodziny. Nie musi jeszcze siadać do stołu. Może rysować, bawić się lub po prostu obserwować.
➡️ Chodzi o oswajanie bodźców i zbudowanie poczucia bezpieczeństwa.
👉 Etap 2: Siedzenie przy stole (choćby na chwilę)
Gdy dziecko zaakceptuje zapachy w jadalni, zachęć je by usiadło przy stole na krótko – choćby na 1–2 minuty. Niech samo decyduje, czy coś zje. Chodzi o budowanie pozytywnych skojarzeń.
👉 Etap 3: Wspólny posiłek
Dopiero gdy dziecko poczuje się komfortowo przy stole, podaj mu jego 'bezpieczne jedzenie'. To już ogromny krok, że siedzi z Wami przy rodzinnym stole. Ciesz się tym osiągnięciem – na wprowadzanie zmian w jego menu przyjdzie czas później.
3. 🖐️Zapachowe ćwiczenia sensoryczne
Wykonuj proste i skuteczne ćwiczenie sensoryczne z zapachami, by stopniowo odwrażliwiać dziecko na bodźce węchowe.
❤️ Dlaczego warto zadbać o wspólne posiłki?
Nawet jeśli Twoje dziecko nie dotyka jeszcze nowych potraw, samo przebywanie przy stole ma ogromne znaczenie dla jego zmysłów sensorycznych. 🍽️
Obserwuje, jak inni jedzą, patrzy na kolory jedzenia, czuje zapachy potraw, których na razie jeszcze nie akceptuje.
👃 Jego zmysły zaczynają się stopniowo oswajać z nowymi bodźcami. To, co kiedyś wywoływało niepokój, z czasem może stać się neutralne, a potem nawet akceptowalne.
To pierwszy krok do zmiany. Nie chodzi o to, by dziecko od razu zjadło nowe danie — chodzi o budowanie gotowości do próbowania. A to zaczyna się właśnie… od wspólnego stołu. 💛
✨ I najważniejsze…
🔁 Nie poddawaj się. Pamiętaj, że każdy dzień to nowa okazja, by spróbować jeszcze raz. Nie chodzi o to, by od razu jeść wspólnie trzy posiłki dziennie – ale by robić małe kroki codziennie, systematycznie i z miłością.
🎯 Dla dziecka w spektrum wybiórczość pokarmowa i niechęć do wspólnych posiłków to nie manipulacja, ani lenistwo – to często reakcja przeciążonego układu nerwowego. Twoja cierpliwość, zrozumienie i codzienne próby robią ogromną różnicę. 💛
Przydatny dla Ciebie może też być artykuł.
Do jakiego specjalisty powinni udać się rodzice podejrzewający wybiórczość pokarmową u swojego dziecka?




