Jak uczyć dziecko w spektrum autyzmu gryzienia nowych produktów?
Dzieci w spektrum autyzmu często potrzebują konkretu, przewidywalności i prostoty komunikatu. Dlatego w pracy z jedzeniem (i nie tylko!) tak ważne jest modelowanie, czyli pokazywanie dziecku dokładnie, co ma zrobić – krok po kroku, bez pośpiechu i nadmiaru bodźców.
Co to znaczy w praktyce?
-
Najpierw robisz Ty – dziecko patrzy
-
Potem robicie razem – rączka w rączkę
-
Na końcu dziecko próbuje samo – jeśli czuje się gotowe
Potrzebujesz wsparcia psychodietetyka pediatrycznego?
👉 Umów konsultację online.
Jedna czynność na raz
Ważne jest, aby nie dawać kilku instrukcji naraz. Zamiast mówić:
„Dotknij, powąchaj i ułóż teraz ogórka na talerzu!”
👉 lepiej powiedzieć spokojnie:
🔹 „Popatrz, dotykam ogórka. Teraz ty.”
🔹 „Super, teraz możemy go powąchać. Poczuj, jak pachnie.”
Dziecko potrzebuje czasu, żeby przetworzyć komunikat i przygotować się do działania. Gdy czujesz, że coś „staje w miejscu” – zwolnij, powtórz, uprość.
Modelowanie pomaga, bo:
✅ Daje poczucie bezpieczeństwa – dziecko widzi, co je czeka.
✅ Wspiera zrozumienie sytuacji – mówienie „liż ogórka” to abstrakcja, ale pokazanie jak to zrobić – już nie.
✅ Angażuje dziecko w sposób naturalny – dzieci uczą się przez naśladowanie i zabawę.
Jak wygląda zapoznawanie z nowym produktem?
Praca z jedzeniem zaczyna się poza posiłkiem i bez oczekiwań, że dziecko zje.
Najpierw budujemy bezpieczną relację z nowym produktem poprzez zabawę i zmysły.
Etapy zapoznawania krok po kroku:
-
Obserwacja 👀
Dziecko widzi produkt na stole, talerzu lub w dłoni rodzica.
Często z daleka, bez nacisku. To już pierwszy kontakt! -
Dotykanie 🤲
Dziecko bierze produkt do rąk, zgniata, ogląda fakturę.
Czasem nawet przez rękawiczkę silikonową, woreczek foliowy – to też postęp! -
Wąchanie 👃
Zbliża nos, próbuje poczuć zapach. Niektóre dzieci najpierw „wąchają oczami” – patrzą z bliska. -
Zabawa manualna
Krojenie plastikowym nożykiem,
tarcie na tarce ,
układanie kawałków w różne kształty i obrazki,
tworzenie stworków z warzyw i owoców -
Kontakt z twarzą
Dziecko przykłada produkt do policzka, brody, nosa, ust – poznaje temperaturę i konsystencję. -
Lizanie 👅
To ważny etap! Język jest bardzo wrażliwy sensorycznie.
Lizanie = intensywny kontakt ze smakiem i strukturą, ale nadal bez konieczności gryzienia czy połykania. -
Zgniatanie i eksperymenty 🔬
Dziecko zgniata, miażdży, rozciera palcami lub w dłoni.
Może też „gotować” – bawić się w kucharza, używać sztućców, łyżeczek, pojemników.
📌 Więcej informacji na przykładzie ogórka znajdziesz tu ➡️ [oswajanie z ogórkiem]
✅ Kiedy jesteśmy gotowi na kolejny etap?
Jeśli dziecko:
✔️ bez stresu dotyka i bawi się produktem,
✔️ akceptuje kontakt z twarzą i ustami,
✔️ lizanie nie budzi niepokoju,
👉 To znaczy, że można rozpocząć etap gryzienia!
Ale spokojnie – zaczynamy bez połykania, poprzez zabawę „Kąsek mysi” 🐭.
Zabawa „Kąsek mysi” – nauka gryzienia krok po kroku
To zabawa terapeutyczna, która uczy kontaktowania się z jedzeniem ustami w sposób bezpieczny, łagodny i radosny.
Najważniejsze? ➡️ Dziecko nie musi połykać produktu – może go wypluć do miseczki, chusteczki.
Jak wygląda zabawa?
-
Demonstrujesz dziecku, jak odgryźć mały kawałek produktu (np. ogórek , jabłko , marchewka , papryka ).
-
Pokazujesz obrazek ze zwierzątkiem, które symbolizuje wielkość kęsa.
-
Nadajesz tempo i charakter – im większe zwierzątko, tym większy gryz.
-
Dziecko naśladuje – odgryza kawałek i wypluwa do chusteczki.
Potrzebujesz wsparcia psychodietetyka pediatrycznego?
👉 Umów konsultację online.
A co, jeśli dziecko nie chce jeszcze odgryzać?
Wtedy wracacie krok wstecz.
Bawicie się produktem między posiłkami: dotykajcie, trzyjcie na tarce,wąchajcie, przykładajcie do ust – bez przymusu, bez pośpiechu.
Dlaczego to działa?
✅ Brak presji jedzenia – dziecko może wypluć, co zmniejsza lęk.
✅ Dziecko czuje sprawczość – ma wybór i kontrolę.
✅ Zabawa + obrazki = emocje, wyobraźnia i ciekawość – klucz do skutecznej terapii żywieniowej.
✅ To kolejny krok po oswajaniu produktu rękami i ustami – nie pomijaj tego etapu!
Potrzebujesz wsparcia psychodietetyka pediatrycznego?
👉 Umów konsultację online.
Przydatny dla Ciebie może też być artykuł.
Jak wzbogacić w cenne składniki odżywcze posiłki niejadka ?
Zaburzenia snu u dzieci,a niedobór żelaza.
Moje dziecko eliminuje z diety coraz więcej produktów. Co robić?
👉Obserwuj mój profil na Instagramie — znajdziesz tam praktyczne wskazówki i wsparcie, jak krok po kroku pomagać dziecku w oswajaniu nowego jedzenia.
