Jak uczyć dziecko w spektrum autyzmu gryzienia nowych produktów?

lipca 09, 2025

Jak uczyć dziecko w spektrum autyzmu gryzienia nowych produktów?

Dla dzieci w spektrum autyzmu kluczowe jest modelowanie – krok po kroku

🧠 Dzieci w spektrum autyzmu często potrzebują konkretu, przewidywalności i prostoty komunikatu. Dlatego w pracy z jedzeniem (i nie tylko!) tak ważne jest modelowanie, czyli pokazywanie dziecku dokładnie, co ma zrobić – krok po kroku, bez pośpiechu i nadmiaru bodźców.

🔁 Co to znaczy w praktyce?

Najpierw robisz Ty – dziecko patrzy 👀
Potem robicie razem – rączka w rączkę 🤝
Na końcu dziecko próbuje samo – jeśli czuje się gotowe 😊

🧩 Jedna czynność na raz

Ważne jest, aby nie dawać kilku instrukcji naraz. Zamiast mówić:
🗣️ „Dotknij, powąchaj i ułóż teraz ogórka na talerzu!”

👉 lepiej powiedzieć spokojnie:
🔹 „Popatrz, dotykam ogórka. Teraz ty.”
🔹 „Super, teraz możemy go powąchać. Poczuj, jak pachnie.”

🔔 Dziecko potrzebuje czasu, żeby przetworzyć komunikat i przygotować się do działania. Gdy czujesz, że coś „staje w miejscu” – zwolnij, powtórz, uprość.

💡 Modelowanie pomaga, bo:

✅ Daje poczucie bezpieczeństwa – dziecko widzi, co je czeka.
✅ Wspiera zrozumienie sytuacji – mówienie „liż ogórka” to abstrakcja, ale pokazanie jak to zrobić – już nie.
✅ Angażuje dziecko w sposób naturalny – dzieci uczą się przez naśladowanie i zabawę.

🔍 Jak wygląda zapoznawanie z nowym produktem?

Praca z jedzeniem zaczyna się poza posiłkiem i bez oczekiwań, że dziecko zje.
Najpierw budujemy bezpieczną relację z nowym produktem poprzez zabawę i zmysły.

🪄 Etapy zapoznawania krok po kroku:

Obserwacja 👀
Dziecko widzi produkt na stole, talerzu lub w dłoni rodzica.
Często z daleka, bez nacisku. To już pierwszy kontakt!
Dotykanie 🤲
Dziecko bierze produkt do rąk, zgniata, ogląda fakturę.
Czasem nawet przez rękawiczkę silikonową woreczek foliowy – to też postęp!
Wąchanie 👃
Zbliża nos, próbuje poczuć zapach. Niektóre dzieci najpierw „wąchają oczami” – patrzą z bliska.
Zabawa manualna 🎨
Krojenie plastikowym nożykiem,
tarcie na tarce ,
układanie kawałków w różne kształty i obrazki,
tworzenie stworków z warzyw i owoców
Kontakt z twarzą 🧒
Dziecko przykłada produkt do policzka, brody, nosa, ust – poznaje temperaturę i konsystencję.
Lizanie 👅
To ważny etap! Język jest bardzo wrażliwy sensorycznie.
Lizanie = intensywny kontakt ze smakiem i strukturą, ale nadal bez konieczności gryzienia czy połykania.
Zgniatanie i eksperymenty 🔬
Dziecko zgniata, miażdży, rozciera palcami lub w dłoni.
Może też „gotować” – bawić się w kucharza, używać sztućców, łyżeczek, pojemników.

📌 Więcej informacji na przykładzie ogórka znajdziesz tu ➡️ [oswajanie z ogórkiem]

✅ Kiedy jesteśmy gotowi na kolejny etap?

Jeśli dziecko:

✔️ bez stresu dotyka i bawi się produktem,
✔️ akceptuje kontakt z twarzą i ustami,
✔️ lizanie nie budzi niepokoju,

👉 To znaczy, że można rozpocząć etap gryzienia!
Ale spokojnie – zaczynamy bez połykania, poprzez zabawę „Kąsek mysi” 🐭.

🐭 Zabawa „Kąsek mysi” – nauka gryzienia krok po kroku

To zabawa terapeutyczna, która uczy kontaktowania się z jedzeniem ustami w sposób bezpieczny, łagodny i radosny.
Najważniejsze? ➡️ Dziecko nie musi połykać produktu – może go wypluć do chusteczki 🧻.

🔄 Jak wygląda zabawa?

Demonstrujesz dziecku, jak odgryźć mały kawałek produktu (np. ogórek 🥒, jabłko 🍎, marchewka 🥕, papryka 🫑).
Pokazujesz obrazek ze zwierzątkiem, które symbolizuje wielkość kęsa.
Nadajesz tempo i charakter – im większe zwierzątko, tym większy gryz.
Dziecko naśladuje – odgryza kawałek i wypluwa do chusteczki.

Skomentuj
tą rolkę na istagramie słowem kęs, a otrzymasz dokładny opis zabawy wraz ze zwierzątkami do wydruku.

🔁 A co, jeśli dziecko nie chce jeszcze odgryzać?

Spokojnie, to zupełnie normalne 💛
Wtedy wracacie krok wstecz:
👋 bawicie się produktem między posiłkami,
🔪 kroicie, 🖐️ dotykacie, 🌀 trzecie,
👃 wąchacie, 👄 przykładacie do ust – bez przymusu, bez pośpiechu.

🤲 Dlaczego to działa?

✅ Brak presji jedzenia – dziecko może wypluć, co zmniejsza lęk.
✅ Dziecko czuje sprawczość – ma wybór i kontrolę.
✅ Zabawa + obrazki = emocje, wyobraźnia i ciekawość – klucz do skutecznej terapii żywieniowej.
✅ To kolejny krok po oswajaniu produktu rękami i ustami – nie pomijaj tego etapu!

Przydatny dla Ciebie może też być artykuł.

Szukaj na tym blogu

Wybiórczość pokarmowa